Basın açıklaması: Yerel çeşitler ortak varlıklarımızdır, şirketlere devredilemez!

387 total views, 3 views today

EGEÇEP’in bileşeni olduğu EKOLOJİ BİRLİĞİ’nin de yer aldığı kurumlar Yerel Tohum Çeşitleri ile ilgili yönetmeliği değerlendirdi.

BASINA VE KAMUOYUNA

YEREL ÇEŞİTLER ORTAK VARLIKLARIMIZDIR, ŞİRKETLERE DEVREDİLEMEZ!

TMMOB Ziraat Mühendisleri Genel Merkezinde 13 Kasım 2018 günü aşağıdaki kurumlar bir araya gelerek “Yerel Çeşitlerin Kayıt Altına alınması, Üretilmesi ve Pazarlanmasına Dair Yönetmelik” görüşülmüştür.

Anayasamızın 168. Maddesine göre tabii servetler ve kaynaklar devletin hüküm ve tasarrufu altındadır. Yönetmelikte tanımlanan yerel çeşit kavramı Anayasamızda 168. Maddede tanımlandığı biçimiyle tabii servet niteliğindedir. Tabii servetlerin özel mülkiyete konu edilmesi mümkün değildir. Sadece kanunla nasıl kullanılacağı düzenlenebilir. Bu yönetmelik yerel çeşitleri ticaret yoluyla özel mülkiyete konu etmiştir. Bu anlamıyla Anayasanın 168. Maddesine açıkça aykırıdır. Yerel çeşitler üzerinde ister sivil toplum kuruluşu ister meslek kuruluşları yoluyla tescil ya da kayıt altına alarak özel mülkiyete konu edilemezler. Yerel çeşitlerin kayıt ve koruma altına alınması Anayasal anlamda da bir zorunluluk ve bir ödevdir. Yıllardır bu alanda yerel çeşitlerin koruma altına alınmasına ilişkin bir kayıt ve koruma sistemi “bilinçli olarak hayata geçirilmemiştir.” Bu yönetmelik yerel çeşitlerimizin orijinini koruma altına alan değil ticarete konu eden bir kayıt ve tescil sistemidir. Kamu adına yerel çeşitleri kayıt altına alarak koruyan bir düzenleme ve uygulamaya ihtiyaç vardır. Ancak getirilen bu ticari sistem yerel çeşitleri Anayasaya aykırı bir biçimde ticarete ve özel mülkiyete konu etmektedir.

Bu yönetmelikle getirilen kayıt ve tescil sistemiyse, sertifikasyona tabi, üretici belgesine bağımlı, alt birliklere üyeliğe eklemlenmiş ve tohumluk üretimi sınırlandırılmış bir sistem kurmaktadır. Bu sitem, adil ve eşit olmayan bir tarımsal ticari sistem kurmakta ve tekelleşmiş şirketleri korumaktadır. Bu düzenleme ile tarımsal üretimde küçük çiftçiyi korumayan, tarımsal üretimde fiyat mekanizmalarına dahil olamayan, gıda üretiminde tüm üretimi ve denetimi tekelleştiren ve gıda kontrolünü şirketlere veren bir üretim sistemi ortaya çıkartmaktadır. Bunun sonucunda, çiftçilerin binlerce yıldır yerel çeşitlere dayalı gerçekleştirdiği üretimi gerçekleştiremeyecek, aile işletmeleri dağıtılacaktır. Tohum takas etkinliklerinde değiş tokuş edilen tohumları değiş tokuş eden sivil toplum kuruluşları da, tescil sahipleri tarafından dava tehdidiyle karşı karşıya bırakılacaktır. Bu nedenle,  servetin yönetmelik yoluyla elden çıkarılmasına toplumun sessiz kalmayacağını düşünüyoruz.

Saygılarımızla…

TMMOB ZİRAAT MÜHENDİSLERİ ODASI

TMMOB GIDA MÜHENDİSLERİ ODASI

TMMOB KİMYA MÜHENDİSLERİ ODASI

TMMOB PEYZAJ MİMARLARI ODASI

TÜRK ZİRAAT YÜKSEK MÜHENDİSLERİ BİRLİĞİ

TARIM ORKAM SEN

TÜRKİYE ZİRAATÇILAR DERNEĞİ

EKOLOJİ BİRLİĞİ

ÇİFTÇİ SENDİKALARI KONFEDERASYONU

TÜM KÖY SEN

TEMA ANKARA TEMSİLCİLİĞİ

EKOLOJİ KOLEKTİFİ DERNEĞİ

TÜKODER

TÜDEF FEDERASYONU

TÜKETİCİ HAKLARI DERNEĞİ

ARÇEP

GDO’YA HAYIR PLATFORMU

Prof. Dr. Ruhsar YANMAZ (A. Ü. Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri Bölümü)

Prof. Dr. Melahat AVCI BİRSİN (A. Ü. Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri Bölümü)